Over het Paleis

Het Topkapi Paleis werd gebouwd door Mehmed de Veroveraar tussen 1460-1478 na de verovering van Istanbul en bereikte zijn huidige staat met aanvullende structuren gebouwd door opvolgende sultans.

Geschiedenis en Stichting

De bouw begon met tuinarrangementen en kiosken bij Sarayburnu, genaamd de Olijfgaard, en werd voortgezet met de muren genaamd Sûr-ı Sultânî (Keizerlijke Muren). Gedurende vele jaren werd het paleis Sarây-ı Cedîd-i Âmire genaamd vanwege het oude paleis in Beyazıt, en begon daarna Top Kapısı Paleis te heten vanwege de naam van de kiosk genaamd Toplu Kapı.

Het paleis, waaraan in de loop van de tijd toevoegingen werden gemaakt, bleef het levens- en bestuurscentrum tot het midden van de 19e eeuw. In de jaren 1840 was het bestaande paleis onvoldoende om te voldoen aan de vereisten van het 19e-eeuwse staatsprotocol, werd het Dolmabahçe Paleis gebouwd tussen 1843-1856, en na een tijdje werd het levens- en bestuurscentrum voor de dynastie volledig verplaatst naar het Dolmabahçe Paleis.

Hart van het Rijk

Het Topkapi Paleis bevindt zich in een van de oudste historische distrikten van Istanbul. Gelegen op het historische Istanbulse schiereiland tussen de Zee van Marmara, de Bosporus en de Gouden Hoorn, is het paleis een van de iconische structuren van Istanbul. Het Topkapi Paleis, gebouwd op een gebied van 700.000 vierkante meter op het Oost-Romeinse akropolis in Sarayburnu, was het bestuurlijk, educatief en kunstzentrum van het rijk gedurende ongeveer vier eeuwen tot Sultan Abdülmecid, de 31e Ottomaanse Sultan; het was ook de residentie van de sultans.

Na de stichting van de Republiek Turkije werd het Topkapi Paleis op 3 april 1924 omgezet in een museum en heeft de onderscheiding het eerste museum van de Republiek te zijn.

Architectonische Structuur en Secties

Ana hatlarını büyük avlular ve bunları çevreleyen revaklar ile hizmet binalarının oluşturduğu yapının planının Edirne Sarayı’ndan etkilendiği görülmektedir. Hizmet binaları, taş kullanılarak yapılmış olup çoğunlukla tek katlı ve yüksek kubbeli yapılardır.

Topkapı Sarayı’nın teşkilât açısından dört bölümden meydana geldiği söylenebilir: Hizmet ve koruma alanı (Bîrun), idarî merkez (Dîvân-ı Hümâyun), eğitim alanı (Enderûn) ve padişahların özel yaşam alanı (Harem). Saray yapıları birbirine geçişli dört avlu ve çevresindeki mimari yapılardan oluşmaktadır.

Sarayın, Bizans dönemi şehir surlarına dayanan surları üzerinde ana giriş kapısı niteliğindeki Bâb-ı Hümâyun’la birlikte Demir Kapısı ve Otluk Kapısı adı verilen üç büyük kapısı ve beş adet hizmet kapısı vardır. Birinci kapı olan Bâb-ı Hümâyun, iki katlı bir köşk kapısı olup üstündeki kitâbede Ali b. Yahyâ es-Sûfî imzası bulunur. İkinci kapı Bâbüsselâm, üçüncü kapı ise Bâbüssaâde’dir.

Bugün Millî Saraylar İdaresi Başkanlığı’na bağlı olan saray, tarihimizin en kıymetli mirası olarak korunmaya devam etmektedir.